“Je hebt lang niet zoveel vrienden als je denkt”. Met variaties op die dramatische titel landden een paar maanden geleden een hoop artikels online. Uit een onderzoek is gebleken dat niet iedereen die jij ziet als een goede tot zeer goede vriend jou ook zo bekijkt. Patat. En dat terwijl elk geluksboek ons op het hart drukt dat een stevig sociaal netwerk dé sleutel is tot een lang en gelukkig leven. Great. No pressure. Laat vriendschap nu net iets zijn dat je op geen enkele manier kan fabriceren of opkloppen.
We willen het allemaal zo goed doen en in alles uitblinken – maar de realiteit blijft ons in ons gezicht blazen. De alom bejubelde Dirk De Wachter heeft de laatste jaren een hoop sociale wurgslangen bezweerd. De meeste relaties zijn een beetje wankel, je werk is maar je werk, niet elke dag is een feest, so be it. Als moeder mag je tegenwoordig toegeven dat die roze wolk serieus kan tegenvallen. Mag je intussen ook benoemen dat je soms wat worstelt met die berg topvrienden waar iedereen op lijkt rond te tortelen, Sound of Music style? Dat het soms vanzelf gaat en je je pollekes kust, maar dat er ook andere dagen zijn? Dagen waarop niemand tijd heeft, of antwoordt, of opneemt, waarop plannen zomaar worden afgezegd en waarop doorheen die ijle stilte de geniale titel van Mindy Kalings autobiografie door je hoofd schalt. Dagen waarop je denkt: fuck, doe ik het verkeerd?
Hoe doen mensen dat die op elke Instagramfoto omringd worden door 12 mooie glimlachende boezemvrienden? Die in de aanloop naar hun trouwdag niet kunnen kiezen welke van hun levenslange BFF’s als eerste mag speechen en tafels te kort komen voor de 9 klieken die ze allemaal moeiteloos hebben weten te onderhouden? Maken ze het dan nooit mee, dat het fout loopt met een vriendschap? Dat het gewoon niet meer voelt als vroeger en je te weinig overhoudt om oprecht over te praten? Dat je nadat het uit raakt met een lief een groot deel van je gedeelde vriendenkring verliest? Dat het niet zo klikt met een nieuwe partner? Dat er een fout woord valt, een teleurstelling, die nooit uitgesproken wordt en begint te etteren? Dat je verhuist en sommige mensen plots minder gaat zien, zeker als er ook verbouwingen of babies opduiken? Dat je onzeker wordt als iemand waar je al maanden mee probeert af te spreken maar niet over de brug lijkt te komen, terwijl je ooit zo close was? 
De film Bridesmaids blijft voor mij nog altijd één van de beste komedies van de laatste jaren omdat ze de ups en downs van vriendschap zo eerlijk – en hilarisch – in beeld brengt. We maken fouten, we evolueren, we proberen en zelfs de meest stabiele vriendschappen kunnen klappen krijgen.
Ik heb er de laatste tijd veel gesprekken over gehad – ik heb dus TOCH vrienden, yes – en wat steeds terugkomt is dat vriendschappen als dertiger iets meer inspanning vragen. Je kan niet meer zo snel vermageren, je kan niet meer zo veel drinken én je kan niet meer zomaar vrienden van de bomen plukken. Je moet initiatief nemen, afspreken, kilometers doen, volhouden. En – dit klinkt een beetje als seksadvies voor lang getrouwde koppels – hopen dat het ondanks de beredeneerde moeite niet aanvoelt als een corvee. Dat je glimlachend terug naar huis gaat en denkt “Dààrom zijn wij dus vrienden, hoe zalig was dat”.
Onlangs viel mijn oog op een Buzzfeed-artikel over een zomerkamp voor volwassenen: “The purpose of the camp is to have fun, to act like a kid again, to recapture the same feeling you had at 12. Beyond that, though, it’s about making connections. Our mission is to enable adults to make genuine friendships through shared experience.” Yeesh. Dit is niet zomaar een beetje Stranger Things-achtige nostalgie. Dit zijn volwassenen die vriendschapsbandjes en T-shirts vol alcoholstift missen. Nu denken we zelfs al dat vriendschap vroeger simpeler was. Is daar iets van aan?
Het is 15 jaar geleden dat ik de middelbare school achter me liet en dat wordt binnenkort gevierd op een heuse reünie mét een tas koffie in de refter. Ik kijk er naar uit, want ik heb heel fijne, slimme, grappige vrouwen leren kennen op die school en ik hoop dat het goed met hen gaat en dat we even kunnen bijpraten. Dankzij Facebook weet ik natuurlijk al dat ze met pincetten strijkparels uit de oren van hun tweeling peuteren, maar elkaar zo eens in de ogen kijken is toch anders.
Of vriendschap in die periode zoveel makkelijker kwam, weet ik zo niet. Ik herinner me vooral hoge pieken en dalen (“Die is zonder mij gaan winkelen, IK HAAT DIE ZO HARD”), met al eens een wreedaardig kliekje hoog in de pikorde (meisjesschool…) en veel onzekerheid over wat iedereen van iedereen vond. Maar wanneer het goed zat, zat het wel uren-bellen-kleren-uitwisselen-blijven-slapen-geheimschrift-cassettes-vol-liedjes-en-boodschappen-opnemen goed zoals alleen pubermeisjes dat kunnen. “Ik heb echt fijne jaren op school gehad dankzij jou”, schreef die geheimschrift-vriendin me onlangs. Ik werd er op slag emotioneel van. Heel gewoon, heel waar en heel wederzijds. We hebben nog nooit samen op een Instagram gestaan, dat moeten we in oktober maar eens in orde brengen.
Update 9 oktober:
Sofie Rycken 